Otomatik şanzımanlı araç nasıl taşınır

Otomatik şanzımanlı bir aracın çekilmesi, düz vitesli bir aracın çekilmesinden farklı kurallara tabidir. Sebep basit ama sonuçları pahalıdır: motor durduğunda şanzımanın yağ pompası da durur.

1. Motor durduğunda şanzıman yağsız kalır

Klasik otomatik şanzımanlarda yağ pompası motordan tahrik alır. Motor çalışmıyorken tekerlekler dönmeye devam ederse şanzımanın içindeki dişliler ve balatalar yeterli yağlama olmadan hareket eder. Kısa mesafede bile ısınma ve aşınma başlar. Dışarıdan hiçbir belirti görülmediği halde hasar birikir ve kendini haftalar sonra gösterir. Bu yüzden otomatik araçlarda varsayılan yöntem, tahrik tekerleklerini yerden kesmektir.

2. Çekiş tipi yöntemi belirler

• Önden çekişli araç: ön tekerlekler yerden kesilir. Ön aks kaldırılarak taşınabilir ya da tam platform kullanılır.
• Arkadan itişli araç: arka tekerlekler yerden kesilir. Aynı mantık ters yönde işler.
• Dört tekerlekten tahrikli araç: dört tekerleğin de yerden kesilmesi gerekir. Bu araçlarda tek aks kaldırma yöntemi uygun değildir; tam platform kullanılır.

Emin olmadığınız durumda ruhsata ya da kullanım kılavuzuna bakın; birçok araçta çekiş tipi model adının sonundaki harflerden de anlaşılıyor.

3. Kılavuzdaki izin cümlesini yanlış okumayın

Bazı araçların kullanım kılavuzunda düşük hızda ve sınırlı mesafede çekilebileceğine dair bir madde bulunur. Bu madde çoğu zaman belirli bir hız üst sınırı ve belirli bir kilometre sınırıyla birlikte verilir; ayrıca vitesin N konumunda ve kontağın açık olması istenir. Sınırların hepsi aynı anda sağlanmıyorsa madde geçerli değildir. Yol kenarında hızlıca karar verilecek bir konu olmadığı için pratikte tekerleği yerden kesen yöntem tercih ediliyor.

4. CVT ve çift kavramalı kutular

Kademesiz aktarma organına sahip CVT şanzımanlar, kayış ve konik makara düzeni nedeniyle yağlamaya daha duyarlıdır. Çift kavramalı kutularda ise kavrama paketi ve mekatronik ünite devrededir. Her iki tipte de tekerlek döndürerek taşımayı denemek gereksiz bir risktir. Elektrikli ve hibrit araçlarda durum bir adım daha ileridedir; onlar için ayrı bir rehberimiz var.

5. Vites P konumunda kilitliyse

Otomatik araçlarda P konumu şanzıman içindeki bir pimle tekerlekleri kilitler. 12 volt akü bittiğinde ya da elektronik vites seçicisi yanıt vermediğinde araç bu konumda kalabilir. Birçok modelde vites konsolunda ya da kaputun altında bir acil boşa alma kolu bulunur; yeri kılavuzda tarif edilir. Bu da işe yaramazsa tekerlek altına makara yerleştirilerek araç yerinden alınır. Zorlayarak itmek pimin kırılmasına yol açabilir.

6. Bağlama ve yükleme

• Yükleme sırasında araç düz konumda hizalanır, rampa açısı düşük tutulur.
• Bağlama tercihen tekerlekten yapılır; süspansiyon ve alt gövde parçalarına kayış atmaktan kaçınılır.
• Alçak gövdeli araçlarda ön tampon için tahta takoz kullanılır.
• Yükleme tamamlandığında el freni ve varsa elektronik park freni durumu kontrol edilir.

7. Düz vitesli araçtan farkı

Düz vitesli bir araçta vites boşa alındığında aktarma organları büyük ölçüde serbest kalır, bu yüzden kısa mesafeli çekme daha esnektir. Otomatik şanzımanda ise N konumu aynı serbestliği vermez; kutu içindeki bazı parçalar tekerlekle birlikte dönmeye devam eder. Bu fark, sıradan bir sürücünün gözle göremeyeceği bir ayrıntıdır ve pratikte otomatik araçların neden daha sık platformla taşındığını açıklar. Aracınızın hangi tipte olduğunu bilmiyorsanız pedal sayısına bakmak en kestirme yoldur.

8. Kısa kontrol listesi

• Aracın çekiş tipi ve şanzıman tipi biliniyor mu?
• Vites boşa alınabiliyor mu, akü ayakta mı?
• Direksiyon kilidi açık mı, anahtar yanınızda mı?
• Aracın bulunduğu yer platformlu aracın çalışmasına uygun mu?
• Varış noktası ve teslim edecek kişi belli mi?

9. Taşıma bittiğinde bakılacaklar

Araç indirildikten sonra birkaç dakikalık bir kontrol iyi olur. Tekerlek yanaklarında kayış izi, alt gövdede rampa teması ve tamponlarda sürtme olup olmadığına bakın. Aracı servise bırakıyorsanız kilometre değerini ve yakıt seviyesini not edin. Vites P konumuna alınmış, el freni çekilmiş ve direksiyon kilitlenmiş olmalıdır. Uzun süre bekleyecekse aracın rampanın ya da geçiş yolunun üzerinde bırakılmadığından emin olun. Bu kontrol hem sizin hem de bizim için sonradan doğacak soru işaretlerini ortadan kaldırır.

Bu başlıklar netleştiğinde uygun yöntem telefonda konuşularak seçilebilir. Otomatik şanzımanlı aracınız için taşıma gerekiyorsa 0 555 741 24 24 numarasından ulaşın; aracın durumunu birlikte değerlendirip hangi ekipmanla geleceğimize karar verelim.